کد خبر: 15434
ف
علیرضا قائمی نیا مطرح کرد؛
ظهور انسان مجازی در ایران/ ابعاد سبک زندگی مجازی
علیرضا قائمی نیا گفت: ویژگی‌هایی در کشور ما وجود دارد که باعث شده امروزه شاهد ظهور انسان مجازی باشیم، انسانی که دین و مفاهیم اجتماعی و زمان و مکان باید به شکل دیگری برای او تعریف شود.
به گزارش شبکه علمی ثریا، علیرضا قائمی نیا، عضو هیأت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در سومین نشست از سلسه نشست های کتابخوان تخصصی مطالعات فضای مجازی که به معرفی کتابهای حوزه مبانی نظری و فلسفه مجازی اختصاص داشت، با معرفی کتاب «بسترهای اطلاعات دیجیتال» گفت: دو نوع نگاه به اطلاعات در فضای مجازی داریم. باید دید این اطلاعات در فضای مجازی چگونه مدیریت می شود؛ آبا این مدیریت به شکل منطقی است یعنی یکسری واقعیت ها و اطلاعات را فارغ از جهان بین بینی ها و فرهنگ ها و اجتماع خودتان دسته بندی می کنید و به دست مخاطب خود می دهید و یا نه فرهنگ وعامل پنهانی در اینجا وجود دارد که در مدیریت اطلاعات تاثیر می گذارد؟

فضای مجازی صرفاً فضای انباشت اطلاعات نیست

وی با بیان اینکه دو نوع نگاه در میان نظریه پردازان در این خصوص شکل گرفته  است، گفت: دسته ای به این موضوع قائل هستند که در فضای مجازی صرفاً به شکل منطقی اطلاعات صورت بندی می شود و در اختیار مخاطبان قرار می گیرد، اما به تدریج معلوم شد که نحوه تحلیل اطلاعات متأثر از عوامل اطلاعاتی است و در واقع فرهنگ های کسانی که اطلاعات را ارائه می دهند، در فضای مجازی وجود دارد. جهان بینی هریک از کاربران هم در کسب و ارائه این اطلاعات تأثیر می گذارد.

عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی تصریح کرد: فضاهای مجازی صرفاً فضاهایی نیستند که اطلاعات در آنها انباشته شده است. کلمه اینفورمیشن از کلمه «فرم» می‌آید که این کلمه سابقه طولانی در فلسفه غرب دارد. افلاطون فرم‌ها را به عنوان چیزهایی که مقابل ماده قرار دارند، مطرح کرد و به عنوان چیزهایی که در عالم مثال وجود دارند. ارسطو هم فرم‌ها را به عنوان چیزهایی که مقابل ماده قرار دارند، مطرح کرد. در این خلق صورت در نگاه اول ممکن است بگویید فضاهای مجازی به ایده‌های افلاطونی نزدیک می‌شوند، اما وقتی دقیق تر می‌شوید، اندیشه ارسطویی در بن عصر اطلاعات وجود دارد که در واقع اطلاعات یعنی صورت از ماده جدا می شود و حال بحث بر سر این است که این خلق صورت تماماً در نظام منطقی و براساس ریاضیات و منطق صورت می گیرد و یا نه چهره فرهنگی دارد؟

جامعه شناسی امروز با انسان مجازی مواجه است

قائمی نیا ادامه داد: نکته دیگر این است که وقتی انسانی با فضاهای مجازی و اطلاعات صوری محض مواجه می شود، نباید این طور فکر کرد که صورتش را تغییر داده است. جامعه شناسانی که در اعصار مختلف آمده‌اند، هر کدام با یک انسان جدید مواجه بوده اند؛ به عنوان مثال دورکیم به تحلیل انسانی پرداخته که کم کم وارد عصر صنعتی می‌شد. فلاسفه در مقابل جامعه شناسان با انسان مجرد سر و کار دارند؛ انسانی که مجرد از تاریخ و جامعه است و انسان در این دیدگاه حیوان ناطق است. اما جامعه شناس با انسانی که در جامعه  و تاریخ زندگی می کند، یعنی انسان پسین نه انسان پیشین سروکار دارد. جامعه شناسی در عصر دورکیم با انسان صنعتی مواجه است. بعد از آن مارکس با انسان سرمایه دار مواجه است و جامعه‌شناسان بعدی هم با انسان عصر سرمایه داری سرکار داشتند. جامعه شناسان بعد از آن با انسان در عصر اطلاعات مواجه بودند و نظریات جامعه شناختی درباره انسان اطلاعاتی ارائه دادند و نهایتاً انسانی پیدا می‌شود که انسان مجازی است.

سبک زندگی مجازی

قائمی نیا افزود: نسبت انسان با اطلاعات در فضای مجازی صرفاً نسبت کسب معلومات نیست و به تعبیر بعضی از فلاسفه انسان مجازی انسانی است که مجازی بودن نحوه زندگی و سبک زندگی و سلوک او در متن زندگی است و فضای مجازی فضایی است که انسان مجازی در آن زندگی می کند. اگر انسان‌های امروزی را بسنجید، تفاوتی را در میان انسان‌هایی که در فضای مجازی هستند و آنها که نیستند احساس می کنید. فضای مجازی فضایی شده که در آن تنفس و زندگی می‌کنیم و این فضا مفهوم مکان را برای ما تغییر می‌دهد. زمان و مکان در فضای مجازی متفاوت است. بنابراین در عصری که فضای مجازی سیطره پیدا می کند، با انسان مجازی مواجه می شویم و این انسان با انسانی که در طول تاریخ دیده اید، تفاوت دارد.

وی با بیان اینکه به اعتقاد من این انسان مجازی امروزه در ایران پیدا شده و حتی در امریکا هم پیدا نشده است، تأکید کرد: در کشورهای غربی با اینکه مرکزیت دارند در عصر اطلاعات ولی این انسان مجازی به معنای دقیق کلمه در ایران پیدا شده و دلیل آن هم این است که در کشورهای غربی و امریکا به خاطر فردگرایی که وجود دارد، فضای مجازی خودش را چندان نشان نداده است و حتی آنها در حد ما از فضاهای مجازی استفاده نمی‌کنند. ویژگی‌هایی در کشور ما وجود دارد که باعث شده امروزه ایران شاهد ظهور انسان مجازی باشد. انسانی که دین و مفاهیم اجتماعی و زمان و مکان باید به شکل دیگری برای او تعریف شود و در این عرصه جدید باید ببینید این انسان چگونه انسانی است و مفهوم تکلیف هم در این فضا تغییر می‌یابد.

قائمی نیا تأکید کرد: خواهش من این است که متفکران ما به این مسأله دقت بیشتری داشته باشند. مسأله امروز ما فیلترینگ فضای مجازی نیست، بلکه باید عمیق‌تر به این مسأله نگاه کنیم. ما اکنون در ایران با انسان مجازی روبرو هستیم که هنوز در بسیاری از کشورها ظهور پیدا نکرده است و در کشورهای جهان سوم بیشتر شاهد آن هستیم.

وی افزود: برخی تحلیل گران اجتماعی دنیای مجازی تشریح کرده‌اند بهار عربی از فضای مجازی شکل گرفت و در کشورهای غربی با چنین پدیده‌ای مواجه نیستیم. این هشداری است که باید به کسانی که در این زمینه کار می کنند، داده شود که این پدیده را باید از ابعاد مختلف مورد بررسی قرار داد. وضعیت خاص کشورهای جهان سوم و به خصوص ایران اقتضا کرده که این انسان مجازی در ایران و این کشورها ظهور کند.

وی با اشاره به نکات ضعف کتاب بسترهای اطلاعات دیجیتال گفت: ضعف نگاه فرهنگی در این کتاب مشهود است و این کتاب بیشتر مایل است که نگاه منطقی و رایانشی را تقویت کند در حالیکه آن نگاه فرهنگی رفته رفته تقویت می شود و نظریاتی که اخیرا مطرح شده به خصوص نظریات پست مدرن عنصر فرهنگ را در عصر اطلاعات بسیار پررنگ می کند.

اطلاعات فضای مجازی مدیریت می شود

علیرضا قائمی نیا در پایان اظهار کرد: نتیجه ای که می‌توان نسبت به نظریه گفتمان در عصر اطلاعات داشته باشیم این است که  در عصر اطلاعات مراکز قدرت سلطه خود را در این فضا تقویت می‌کنند و به آن استحکام می بخشند ولی نگاه این کتاب (بسترهای اطلاعات دیجیتال) آن است که این جریان اطلاعات ۲ سویه و از بالا به پایین و بالعکس است. در عین حال اگر نظریات گفتمان را دقیق‌تر بررسی کنیم درمی‌یابیم جریان اطلاعات یکسان نیست و بیشتر به خاطر سلطه‌ای که نظام‌های سیاسی و قدرتی دارند آنها این اطلاعات را به شکل کاملی مدیریت می‌کنند. این نگاه فلسفی و زبان شناختی می تواند نگاه ما را به این انسان جدید در فضای مجازی دقیق‌تر کند.

 


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

پیام اعتراض‌آمیز «محسن افشانی» به رییس جمهور

دختری که شاخ اینستاگرام بود خودکشی کرد +عکس

دختران نیجریه‌ای؛ قربانی باند‌های قاچاق و بهره‌برداری جنسی! + عکس

عکس: ژست خاص طناز طباطبایی کنار مهران غفوریان

تاثیر 30 درصدی سوابق تحصیلی در کنکور 98

عکس: ارسلان قاسمی و نیوشا ضیغمی در «هشتگ»

شعر منتشر نشده از استاد شهریار درباره رهبر انقلاب

قتل پرسر و صدای یک ورزشکار زن +عکس

عکس: اتوبوس سوخته تصادف مرگبار جاده نطنز

باطل کردن قبولی کنکور بعد از ۱سال و نیم!

مدهای عجیب با نام آرایش محرمی! +عکس

آیا امام حسین (ع) داماد ایرانیان بوده است؟

حاشیه‌های گریه‌ی کودک عزادار در تهران

حضور متفاوت زنان سیستان و بلوچستانی در ادارات

زیباکلام: احمدی نژاد استاد عوام فریبی است

آپدیت گلکسی اس 8 چه قابلیت هایی را به همراه می‌آورد؟

عکس روز نشنال جئوگرافیک؛ شالیزارهای رنگی

ابداع روش درمانی ۱۵ دقیقه‌ای برای کچل‌ها

مدارس اجازه اخذ پول از خانواده‌ها را ندارند

جان سخت ترین حافظه SSD عرضه شد

اینستاگرام کانال خرید راه اندازی می کند

آغاز ثبت نام غیرحضوری مقطع کارشناسی دانشگاه پیام نور

چرا این بازیگر خانه‌اش را کنار مسجد خرید؟

ظاهر متفاوت خانم بازیگر در نقش پرستار

ماجرای شفا پیدا کردن مداح معروف در حرم امام رضا (ع)

حلق‌آویزشدن مدل اینستاگرامی در قایق تفریحی

عکس: تفریح مهران غفوریان در انگلیس!

لایک مدیر «آمدنیوز» زیر مطلب دستیار روحانی +عکس

نوزادی با ۴ پا به دنیا آمد +عکس

چطور رقاص فینال جام‌جهانی محبوب بزرگترین برندهاست!

عکس: پیام یک دختر شیرازی به شهرداری تهران

داعش نزدیک مرز ایران است؟

ابراز ناراحتی مهناز افشار از روضه خوانی یک روحانی +عکس

انتقاد تند روزنامه سپاه از فیلم معروف ایرانی

طلبه مضروب مشهدی درگذشت

عکس: کشف ۱۰۰۰ شیشه انواع مشروبات الکلی در مشهد

توصیه محرمانه رهبری درباره تتلو +عکس

علی کریمی به عادل: کاری می‌کنم از این فوتبال فرار کنی!

آغاز بکار اولین قطار هیدروژنی جهان در آلمان

5G چه فرقی با 4G دارد؟

طرح پلیس برای مقابله با موبایل‌قاپی

عرضه بخشی از تلفن‌های همراه تازه ترخیص شده در فروشگاه‌های اینترنتی

داروی طبیعی میگرن بسازید

نتایج نهایی آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته دانشگاه آزاد اعلام شد

آیا امام حسین(ع) از اول به قصد کربلا حرکت کرد؟

تاسوعا و عاشورا باران می‌بارد

پشت در‌های مصاحبه دکترا چه می‌گذرد؟

کشف مومیایی توله گرگ ۵۰ هزار ساله

درمان اعتیاد و اوردوز با دستکاری ژنتیکی

سیستم عامل «ای او اس ۱۲» عرضه شد

هوش مصنوعی و ربات ها ۷۵ میلیون شغل را نابود می کنند

برنامه دانشگاه آزاد برای اعطای وام شهریه به دانشجویان

پایش سلامت جسم و روان در تمام موسسات آموزش عالی اجرا می شود

چه کسانی از نظر سازمان سنجش مشکوک هستند؟

اولین مسافر شخصی به ماه معرفی شد

آیفون ارزان‌قیمت بهتر می‌فروشد!

ارسال پیامک اطلاعات لحظه‌ای اردو‌ها به والدین

نخستین سیاهپوستی که به فضا رفت

تمامی دانشجویان متقاضی نقل و انتقالات تعیین تکلیف شدند

امسال 80 هزار نفر در علمی کاربردی پذیرش شده‌اند

تغییر بسته‌های اینترنت موبایل؛ اپراتورها تخلفی نکردند؟

ارائه 20 رشته کارشناسی و 30 رشته مقطع ارشد در دانشگاه هنر

اعلام نتایج نهایی دانشگاه آزاد در کنکور ارشد ۹۷

عکس: واکنش نیما شعبان نژاد به توقیف سریال «ممنوعه»

حمید رسایی: تتلو مرتد و حکمش اعدام است

رابطه پنهان با مادر زن در موبایل احمد لو رفت!

بازیگر حامی ضدانقلاب و ترویست در پروژه سازمان اوج !

افشای پشت پرده داماد وزیر اطلاعات توسط روحانی جنجالی +عکس

لیلا بلوکات در تلویزیون ممنوع التصویر است؟ +عکس

توهین به سران سه قوه توسط مداح در جلسه عزاداری

همسر رئیس جمهور سابق کجا ورزش می‌کند؟ +عکس

عکس: زوج ساده و عاشق سینما و تلویزیون

چرا تشییع پیکر بازیگر قدیمی از خانه سینما انجام نشد؟

ماجرای سوختن کبوتر‌ها در مراسم عزاداری چیست؟

ماجرای پرونده تتلو در دادگستری خراسان رضوی

تصادف خونین اتوبوس و تانکر سوخت در جاده نطنز

عکس: واکنش مهراوه شریفی‌نیا به برد پرسپولیس

خاطرات جالب محافظ رهبری در دهه 60

وقتی مهران غفوریان نقش جدی بازی می‌کند

عکس/ زن بدون حجاب در صف خرید مایحتاج اولیه و شوینده

واکنش به خبر آتش زدن ۷۲ کبوتر در عزاداری محرم

پاسخ عروس سفیر ایران به حمله شیلا خداداد

سایپا از محصول نظامی خود رونمایی کرد +عکس

اسیر عثمانی در حال وضو گرفتن برای ادای آخرین نماز عمرش

هشدار ارتش درباره خلیج فارس

هرگز یک ایرانی را تهدید نکن +عکس

ابراز ناراحتی مهناز افشار از روضه خوانی یک روحانی +عکس

توهین به سران سه قوه توسط مداح در جلسه عزاداری

عکسی قدیمی از شیلا خداداد و سعید کنگرانی

معروف ترین تحریف های واقعه عاشورا

انتقاد از علی لاریجانی بخاطر یک عکس حاشیه ساز

حمله دسته جمعی به نماینده ایران در اسکار

عکس: تبریک «آزاده نامداری» به «احسان علیخانی»

تصاویر | اقدام جوانان بصره برای نشان دادن عمق برادری بین ایران و عراق

عکس| بدل علی کریمی در ورزشگاه آزادی

تصویری که موشک فوتبال ایران از مربی سابق پرسپولیس منتشر کرد

کمپین ضد ماساژ در کویت

عکس| اخراج گزارشگر زن به دلیل زیبایی!

اشتباه تاریخی فیلم محمد رسول الله

با پولی که مردم به حساب سایپا ریختند،می شودیکی از شرکتهای بنز، لامبورگینی، فیات یا تویوتا را خرید

عکس جنجالی جدید از محسن مسلمان در حال قلیان کشیدن

عکس: جنجالی شدن مدل موی بازیگر زن در اینستاگرام!

عکس: «مالک» سریال «دلدادگان» در کنار همسر واقعی‌اش

وقتی زیدان از خرید کردن همسرش کلافه می شود! (عکس)

حادثه خونین برای عزاداران حسینی +عکس

جعل مدرک تحصیلی، کار دست وزیر بهداشت داد

طعنه بهاره رهنما به نازنین بیاتی درباره تحریم محرم +عکس

عکس: سوتی عجیب احمدی نژاد

زن تهرانی پس از مرگ زنده شد +عکس

عکس: احمدی‌نژاد اینطوری موتور انتخاباتی‌اش را روشن‌کرد!