کد خبر: 28626
ف
ما به تاریخ نگاه ابزاری داریم/ غایت تاریخ را نمی توان حدس زد
بیژن عبدالکریمی در نشست «نظریه تاریخی انقلاب اسلامی» گفت: ما باید در یک حقیقت تعین ناپذیر خانه کنیم. تاریخ از امکانات پیش بینی ناپذیر برخوردار است و غایت تاریخ را نمی توان حدس زد.

به گزارش ثریا: جلسه دوم نشست «نظریه تاریخی انقلاب اسلامی؛ تاملات روشی و نظری» با حضور بیژن عبدالکریمی پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی روز گذشته برگزار شد.

بیژن عبدالکریمی در این نشست گفت: تاریخ یکی از مهمترین منابع تفکر و شناخت بشری است تا جایی که بتوان گفت تفکر عین آگاهی تاریخی است. ما در این کشور تاریخ را به منزله یک منبع معرفتی از دست داده ایم چون با دو مانع تفکر تئولوژیک و تفکر ایدئولوژیک مواجه ایم. حامیان قدرت سیاسی در ایران هر دو وجه را دارند.

وی ادامه داد: دغدغه اصلی تفکر تئولوژیک حفظ مواضع اعتقادی خود است. روحانیت ما می خواهد اعتقادات خود را اثبات کند. تفکر تئولوژیک یک سیستم بشری را ساخته و این سیستم مجموعه ای از باورهای نهادینه شده تاریخی است.

وی افزود: ایدئولوژی هم چنین است. ایدئولوژی یعنی اینکه بشر می خواهد برای جامعه برنامه بدهد. ایدئولوژی با سکولاریسم و اومانیسم پیوند دارد. انسان با ایدئولوژی می خواهد اراده خود را بر جهان حاکم کند. نظام های ایدئولوژیک خواهان حفظ یک سیستم سیاسی اجتماعی اند و می خواهند به خود مشروعیت بدهند.

این استاد دانشگاه گفت: هر دو جریان تفکر ایدئولوژیک و تفکر تئولوژیک از مواجهه پدیدارشناسانه با تاریخ رویگردان اند.

وی افزود: نظام های ایدئولوژیک و تئولوژیک مواجهه های جدلی دارند و دل نگران حفظ و توجیه باورهای خود هستند. برای اینکه تاریخ یک منبع معرفتی باشد نباید خودبنیادانه و خودارجاعانه با تاریخ مواجه شویم.

وی ادامه داد: شاید گفته شود مگر می شود مورخی باشد که همه تاریخ را ببیند و تاریخ را در کلیت آن نمی توان مطرح کرد و گزارش هر کس تکه تکه است. پاسخ این است که متفکر راستین تکه هایی از تاریخ را که باور او را نقض می کند، مورد تامل قرار می دهد.

عبدالکریمی گفت: تفکر تئولوژیک یک تفکر دوری است. رجوع آن به تاریخ بر اساس مفروضات است و استدلال های آن بر اساس مفروضات از پیش تعیین شده است. تاریخ تئولوژیک تاریخ نیست بلکه یک نظام اعتقادی است.

وی ادامه داد: تفکر تئولوژیک و ایدئولوژیک سیستم ساز اند. البته همه ما سیستم ساز هستیم اما متفکر واقعی کسی است که اگر مواردی پیدا شود که سیستمش را توجیه نمی کند، سیستمش را تغییر می دهد. من بنده و غلام هیچ سیستمی نیستم و می خواهم جهان را آنگونه که هست بفهمم.

وی افزود: اهل تئولوژی و ایدئولوژی می کوشند جهان و تاریخ را در چارچوب تنگ نظام فکری خود بیاورند. مورخ راستین کسی است که می کوشد خود را در مقابل تاریخ گشوده نگه دارد. متفکر راستین سعی می کند از تاریخ بیامورد ولی نظام های تئولوژیک و ایدئولوژیک می خواهند بگویند تاریخ باید چگونه باشد.

این استاد دانشگاه گفت: همه مطالعات تاریخی مبتنی بر مفروضات است اما متفکر اگر تاریخ را خواند و مفروضاتش تایید نشد، آن را کنار می گذارد، در صورتی که در نظام های تئولوژیک و ایدئولوژیک اینگونه نیست.

وی ادامه داد: گزاره های تئولوژیک و ایدئولوژیک بسیاری از اوقات گزاره های دلبخواهانه است و مرز میان اسطوره و تاریخ واقعی را نمی دانند. تفکر تئولوژیک با همه چیز ابزاری برخورد می کند. آنجا که تاریخ به کار اثبات باورهایش بیاید، خوب است و گرنه بد است. آنچه مبناست سیستم اوست. ما به تاریخ نگاه ابزاری داریم.

وی افزود: همه نظام های تئولوژیک و ایدئولوژیک دست به تاریخ سازی می زنند. این مسئله در مورد ادیان دیگر هم همینطور است. اینکه تاریخ باید چگونه رخ داده باشد یک استلزام اعتقادی است. نظام تئولوژیک و ایدئولوژیک به روش شناسی خود ناخودآگاه است و روشی را اتخاذ می کند که اجازه استفاده از همان روش را به رقیب خود نمی دهد.

عبدالکریمی گفت: تفکر تئولوژیک و ایدئولوژیک تاریخی می نویسد که گران بار از ارزش است و اجازه نمی دهد که پدیده ها خود را آشکار کند. وقتی در مورد جنگ ایران و عراق می گوییم جنگ نور و ظلمت، این گران بار از ارزش است.

وی ادامه داد: پیام من این است که فلسفه تاریخ انقلاب اسلامی یک توهم است. ما باید به آزادسازی تاریخ بپردازیم که در زندان اندیشه های تئولوژیک و ایدئولوژیک است.

وی افزود: ملت ما از تاریخ محروم اند و قدرت سیاسی تاریخ سازی می کند. ما باید راهی را آغاز کنیم که تاریخ خودش با ما سخن بگوید.

این استاد دانشگاه گفت: انقلاب اسلامی پدیده ای نبود که بر اساس آن، انقلاب شکل گرفت. ما جریانات روشنفکری و نخبگان را در تاریخ سازی خود نادیده گرفتیم. باید گفت هیچ یک از توده ها توان سازماندهی توده های عظیم مردم را نداشتند چراکه روحانیت قدیمی ترین و اصیل ترین قشری است که وجود دارد در حالی که جریان روشنفکری جریانی دوقرنه است. روحانیت ثبات و سازماندهی خود را داشت. لذا با ورود توده ها همان روحانیتی که مخالف انقلاب بود، داعیه دار انقلاب شد.

وی در پایان گفت: ما سه نوع مواجهه با حقیقت داریم. یکی اینکه حقیقت وجود ندارد. دوم اینکه حقیقت وجود دارد و نزد من است و سوم اینکه حقیقت وجود دارد و در اختیار هیچ کسی نیست. نوع سوم مد نظر من است از این رو ما باید در یک حقیقت تعین ناپذیر خانه کنیم. تاریخ از امکانات پیش بینی ناپذیر برخوردار است. غایت تاریخ را نمی توان حدس زد. لذا جهان بی کرانه ای است که با غایت سیستم من تمام نمی شود.


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

کیف پول بازیگر سرشناس پس از ۵۰ سال پیدا شد + عکس

خدمت به کتاب و کتابخوانی وظیفه هر دانشجویی است

آمارهایی عجیب از خانوم‌های تحصیلکرده

پدیده اى جذاب و دیدنى در عالم ستاره شناسى/ فردا آسمان شهاب باران می‌شود

با مشاغل دنیای جدید آشنا شوید

انتقاد از موازی‌کاری به عنوان گرفتاری اصلی پژوهش‌های علوم انسانی اسلامی

گوگل کروم را به روزرسانی کنید/آسیب پذیری در کمین سازمانهای دولتی

فاز اول ساختمان حوزه علمیه «جعفریه» پیشوا افتتاح شد

فایرفاکس 64 امکان مدیریت ساده تب های باز شده را فراهم می کند

حمایت معاونت فرهنگی دانشگاه تهران از پایان نامه دانشجویان

برگزاری کارگاه شیوه های مقابله با اضطراب امتحان

کاستی‌های حقوقی فرزندان حاصل از «اهدای جنین»

بازیگرانی که فقط ۳۰ هزار تومان دستمزد می‌گیرند!

زمان ارائه بسته‌های حمایتی به مردم اعلام شد

ای‌اف‌سی پرسپولیس را جریمه کرد

قیمت اقلام اساسی شب یلدا اعلام شد +جدول

برانکو بازیکنی که در فینال آسیا بازی کرده را کنار می‌گذارد

چک‌های سرقتی دست قاتل را برای پلیس رو کرد

به لطف تکنولوژی جدید نمایشگر OLED آیفون‌های ۲۰۱۹ باریک‌تر خواهد بود

روند پرداخت وام دانشجویان دکتری در حال انجام است

چرا جودوکاران ممنوع المصاحبه شدند؟

نسل جدید سامسونگ نوت بوک 9 پن معرفی شد؛ محصولی سبک و زیبا برای طراحان

قیمت احتمالی و زمان عرضه سامسونگ گلکسی اس 10 لو رفت

منفورترین بازیگر زن هالیوود چه کسی است؟ +عکس

گلایه بازیگر معروف از دیکتاتوری ایرانی ها +عکس

تحصیل ۱۰ هزار طلبه در دانشگاه‌ها/ اخذ ۵۰۰ سهمیه سرباز طلبه

بهنام بانی: از منچستر یونایتد پیشنهاد داشتم، نرفتم!

دیدار غیرمنتظره کی روش و شفر +عکس

۱۴۱هزار نفر در کنکور ارشد ۹۸ ثبت نام کردند

آمازون به دستگیری سارقان کمک می کند

مدرن ترین ربات روس تقلبی از آب در آمد

انصراف بهمن فرمان‌آرا از رقابت در یک جشنواره به یک دلیل عجیب!

بلایی که استفاده نامناسب از شبکه‌های اجتماعی‌ بر سر اعصاب کودکان می‌آورد

عکس بدون آرایش خانم بازیگر با مدل مویی پسرانه!

امشب آخرین مهلت دریافت کارت آزمون فراگیر ارشد/ ۴۸ درصد کارت گرفت

هواپیمای فضایی ویرجین گالاکتیک امروز به آسمان می رود

شغل غیرهنری فریبرز عرب‌نیا در کانادا +عکس

بازیگر «ممنوعه» از این سریال قهر کرد

جدیدترین عکس از علی دایی و دخترش قبل از بازی تنیس

همکاری بازیگر سریال بانوی عمارت با محمدحسین میثاقی در «فوتبال برتر»

کیف پول بازیگر سرشناس پس از ۵۰ سال پیدا شد

کی‌روش خانه‌اش را تحویل داد!

امشب بارش شهابی جوزایی به اوج می رسد/ رصد پرشهابترین بارش سال

تغییر کاربری هنرستان‌ها ممنوع

عقل چه وقت علیه خدا استدلال می‌کند؟

فلسفه هنر در عرفان ابن عربی

تدوین مرجع پژوهش مرکز تحصیلات تکمیلی همزمان با هفته پژوهش

تسلا در پی دریافت غرامت ۱۶۷ میلیون دلاری از کارمند سابق

چگونه سرمایه‌داری به‌طور نامحسوس استثمار می‌کند؟

حل جدول از زوال عقل پیشگیری نمی‌کند

دانشگاه شهید بهشتی دانشجوی ارشد بدون آزمون پذیرش می کند

پیش بینی زوال عقل با تنها یک مولکول

عجیب‌ترین مدارس دنیا با معماری‌های مدرن و محیط زیستی + عکس

تغییر ساختار مغز کودکان با استفاده از تبلت

آزمایشی برای تشخیص سریع و کم‌هزینه متاستاز سرطان پروستات

آیا لباس انصاف به تن داریم؟

دانشمند ایرانی برنده آکادمی جهانی علوم شد

برگزاری اجتماع بزرگ هیئت دانشجویی دختران دانشگاه های تهران

گردشگری فضایی یک گام به واقعیت نزدیک‌تر می‌شود

افزایش رشته‌های دریایی دانشگاه در برنامه جامع دیده شده است

بازارسازی محصولات دانش‌بنیان بزرگترین چالش معاونت علمی

راه اندازی رشته های مشترک بین دانشگاه آزاد و ورشو

اطلاعیه مهم در خصوص ثبت اطلاعات تلفن همراه مسافری

رئیس ستاد ازدواج دانشجویی منصوب شد

ایجاد مرکز آموزش زبان فارسی در دانشگاه تربیت مدرس

طرح استیضاح وزیر علوم و تاکید بر آن، برای چندمین‌بار آرامش دانشگاهیان را برهم می‌زند

ماجرای زنی که مرد شد و مسابقه بوکس را برد!

حمایت از پایان‌نامه‌های مرتبط با پیش‌نشانگرهای زلزله

به خاطر پول آب و برق کشتمش و جسدش را آتش زدم!

امروز ۱۳ دسامبر؛ سالروز تحول بزرگ در ارتباط مخابراتی

مهاجم پرسپولیس در راه پیوستن به استقلال +عکس

درخواست عکس‌های غیراخلاقی از یک زن توسط یک پسر ۹ ساله!

جسد صیاد کشته شده به دست پلیس امارات به بوشهر منتقل شد

هجوم اعضای یک گروه مدعی عرفان به خانه یکی از علمای قم

رفتار هواداران کنسرت‌های این گروه را تعطیل کرد

تا شنبه این مقدار پول به حساب بازنشستگان واریز می‌شود

رضا رشیدپور دوباره در برنامه زنده از حال رفت

پیشنهاد غیراخلاقی مشاور لاغری به زن جوان

«همه می‌دانند» اصغر فرهادی نامزد ۸ جایزه اسکار شد

ماهانه سه میلیون تومان از حساب رئیس اسبق صدا و سیما کسر می‌شود

علت واقعی درگذشت همسر زیبا بروفه اعلام شد

تفریح لاکچری سید احمد خمینی حاشیه ساز شد +عکس

انتشار تصویر تروریستی که خود را در چابهار منفجر کرد

غذای لاکچری‌نشین‌ها در تهران +تصاویر

نوجوان ۱۷ ساله در استادیوم ورزشی خود را حلق آویز کرد

زیبا بروفه در مراسم تشییع پیکر همسرش پیام صابری

پیرترین زن ایران دیشب درگذشت +عکس

عیدی کارگران در سال ۹۷ چقدر است؟ + جدول

هنرمندان ایرانی که در جوانی همسرشان را از دست دادند +عکس

مونالیزای واقعی پیدا شد! + عکس

قیمت اقلام اساسی شب یلدا اعلام شد +جدول

جنجال یک فوتبالست در سعادت آباد!

جسد صیاد کشته شده به دست پلیس امارات به بوشهر منتقل شد

چراغ سبز فیفا به میزبانی ایران در جام جهانی ۲۰۲۲

تذکر به خندوانه به خاطر دعوت این خواننده!

جدایی دو بازیکن سرشناس از استقلال قطعی شد

هجوم اعضای یک گروه مدعی عرفان به خانه یکی از علمای قم

عکس دیده نشده از پایان بازی جنجالی پرسپولیس و سپاهان

لغو پیامک های تبلیغاتی ایرانسل و همراه اول

نگاهی به آخرین قیمت خودرو در بازار تهران + جدول

این دختر در یک عروسی باشکوه با عیسی مسیح ازدواج کرد +عکس

ازدواج دو جلیقه زرد وسط آشوب‌های پاریس+عکس

پس سیبیل بانوی عمارت کو؟

ماشین عروس عجیب و غریب در کرمان +عکس

رقم عجیب پرداخت حقوق در سایپا و ایران خودرو

دانشگاه آزاد: ازدواج کنید، از شهریه معاف شوید

تیپ خاص سحر قریشی در یک منطقه گرمسیر +عکس

تیزهوشی طلافروش مشهدی، دزدان مسلح را فراری داد

مردی که تمام بدنش خالکوبی شده +عکس

درخواست عکس‌های غیراخلاقی از یک زن توسط یک پسر ۹ ساله!